Bạn HR gửi cho tôi bài viết về xu hướng thử việc vài tháng rồi nghỉ của nhiều bạn trẻ, chợt nhớ tháng trước, một leader trong ngành HR gửi cho tôi một đề bài khá thú vị: “Em đặt hàng chị một buổi chia sẻ về mối liên hệ giữa nhảy việc và sự chung thủy nhé”. Chuyện nhảy việc không có gì mới, nhất là với nhân sự ngành sáng tạo. Nhưng nhảy việc nhiều có phải là ‘giỏi thích nghi’?
- Cái bẫy của “Dopamine mới mẻ”.
Trong ngành sáng tạo như Media, Marketing, Content…, chúng ta thường bị nghiện cảm giác bắt đầu.
- Dự án mới: Hào hứng.
- Concept mới: Thăng hoa.
- Môi trường mới: Kỳ vọng.
Nhưng khi bước vào giai đoạn Thực thi (Execution) nơi chỉ có deadline, sự lặp lại và những áp lực trần trụi… nhiều bạn bắt đầu “hết vibe”, thấy “không hợp văn hóa” hoặc nghĩ “chắc môi trường này không dành cho mình” .
Tôi vẫn hay nói với các bạn trẻ. Gắn bó với một tổ chức cũng giống như yêu một người, hoặc chọn một người để đồng hành dài hạn. Bạn có thể yêu nhiều người để hiểu mình hơn, Đó là quá trình trưởng thành. Nhưng nếu mối nào cũng vài tháng là chán và rời đi, thì vấn đề không còn nằm ở đối phương nữa mà là ở bạn.
Thực tế là, nhân sự ngành creative thường mạnh ở Idea, nhưng lại yếu ở completion. Bạn có thể có hàng ngàn ý tưởng triệu view, nhưng nếu không đủ kiên nhẫn để đưa ít nhất một cái về đích, giá trị của bạn vẫn bằng không. Niềm tin trong tổ chức cũng giống như trong tình yêu vậy, nó tỷ lệ thuận với mức độ bạn “ở lại” khi mọi thứ bắt đầu bớt lung linh.
- CV “Răng cưa” và cái giá của sự nông cạn.
Nhiều bạn trẻ tự hào với một CV đa dạng, 3 tháng Agency này, 5 tháng Startup nọ… và gọi đó là “trải nghiệm”. Nhưng trong mắt nhà tuyển dụng, đó là một CV hình răng cưa. Vì dưới 6 tháng, bạn chỉ mới kịp nhớ tên đồng nghiệp và quy trình; dưới 1 năm, bạn chưa kịp đi qua đủ 1 vòng đời áp lực để trưởng thành
Hệ quả là, không ai dám giao trọng trách cho một người mà họ biết chắc sẽ “biến mất” khi khó khăn ập đến. Bạn tưởng mình đang đi nhanh vì biết mỗi thứ một chút, nhưng thực tế bạn đang đứng yên trên một vòng lặp.
- Đừng nhầm lẫn giữa Thử nghiệm và Nhảy việc!
Tôi luôn nói với các bạn thực tập sinh khi đến TRIHD: “Hãy tận dụng kỳ thực tập để thử các vị trí và kỹ năng khác nhau nhiều nhất có thể, để tìm ra thế mạnh thực sự của mình.” . Ở góc nhìn của nhà tuyển dụng, Thử nghiệm và Nhảy việc là hai khái niệm khác nhau.
- Thử nghiệm (Experiment): Là khi bạn thử nhiều vai trò khác nhau, đào sâu từng kỹ năng cho đến khi ra được thành quả rõ ràng.
- Nhảy việc (Job Hopping): Là khi bạn rời đi vì cảm xúc, vì ngại khó, hoặc vì ảo tưởng có một “vùng đất hứa” không có áp lực.
Thực chất không có môi trường nào hoàn hảo, chỉ là năng lực của bạn có đủ thích nghi và tối ưu mình trong môi trường đó hay không mà thôi.
- Cách bạn làm một việc là cách bạn làm mọi việc.
Quay lại câu hỏi, nhảy việc và chung thủy có liên quan không? Tôi nghĩ là có ở mô thức hành vi. Nếu bạn hình thành thói quen dễ bắt đầu nhưng nhanh chán, thích cái mới hơn cái sâu, hay luôn tìm lý do ngoại cảnh để giải thích cho sự rút lui….thì mô thức đó sẽ lặp lại ở mọi nơi, từ công việc, các mối quan hệ cho đến những mục tiêu cá nhân. Bởi vì bạn không “nhảy” để tìm bản thân, bạn “nhảy” để trốn chạy sự kỷ luật, lảng tránh đối diện với trách nhiệm và thử thách, phần khó nhất của việc trưởng thành.
Thế hệ trẻ ngày nay không thiếu cơ hội, cái thiếu là khả năng ở lại đủ lâu để trở nên giỏi. Đừng để mình trở thành một “expert” về sự bắt đầu, nhưng lại là một “kẻ học việc” về sự kết thúc. Nhảy việc là lựa chọn, nhưng bền bỉ mới là bản lĩnh của một nhân sự có mục tiêu.